आज हरिबोधनी एकादशीको उल्लासपूर्ण उत्सव मनाइँदै

धनगढी: भगवान विष्णुको जागरण पर्वका रूपमा चिनिने हरिबोधनी एकादशी आज देशभर श्रद्धा, भक्ति र उल्लासका साथ मनाइँदैछ। कात्तिक शुक्ल एकादशीका दिन मनाइने यो पर्वलाई देवउठाउने एकादशी, प्रबोधिनी एकादशी वा तुलसी विवाह एकादशी पनि भनिन्छ।

पौराणिक विश्वासअनुसार असार शुक्ल एकादशीका दिन भगवान विष्णु क्षीरसागरमा योग निद्रामा जानुहुन्छ र चार महिनापछि, आजका दिन अर्थात् हरिबोधनी एकादशीका दिन पुनः जाग्नुहुन्छ। चार महिनासम्म निषेध गरिएका विवाह, यज्ञ, ब्रत, गृह प्रवेशजस्ता मांगलिक कार्यहरू आजदेखि पुनः सुरु गर्न पाइने भएकाले यस दिनलाई धार्मिक दृष्टिले अत्यन्त पवित्र मानिन्छ।

देशभरका विष्णु मन्दिरहरू  विशेषगरी चागुनारायण, बुढानीलकण्ठ, मछिन्द्रनाथ, राधाकृष्ण, र ठाकुरद्वारा र लक्ष्मीनारायण मन्दिरहरूमा बिहानैदेखि भक्तजनहरूको भीड लागेको छ। भक्तजनहरूले स्नान गरी व्रत बसेर भगवान विष्णुको पूजा–अर्चना, दीपदान र हरिनाम कीर्तनमा सहभागी भइरहेका छन्।

यस अवसरमा तुलसीको विवाह गर्ने परम्परा पनि रहिआएको छ। घरघरमा वा मन्दिर परिसरमा तुलसी र शालिग्रामको प्रतीकात्मक विवाह गरिन्छ। महिलाहरूले नयाँ वस्त्र धारण गरी भजनकीर्तन गर्दै तुलसी विवाह सम्पन्न गर्छन्। तुलसी–शालिग्राम विवाह सम्पन्न भएपछि चातुर्मासको व्रत समाप्त भएको र शुभ कार्य गर्न सकिने विश्वास छ।

देशभरका मन्दिरहरूमा बिहानदेखि नै भजनकीर्तन र विष्णु सहस्रनामको पाठ भइरहेका छन्। भक्तपुर, पाटन, र धनगढीमा समेत तुलसी विवाह मेलाहरूको आयोजना गरिएको स्थानीय समितिहरूले बताएका छन्।

शास्त्रका अनुसार, हरिबोधनी एकादशीमा व्रत र दान गर्नेले मोक्ष प्राप्त गर्छन् र पाप नाश हुने विश्वास छ। पद्मपुराणमा उल्लेख गरिएको छ— “कार्तिकशुक्लैकादश्यां विष्णुः प्रबुध्यते पुनः” — अर्थात्, कार्तिक शुक्ल एकादशीका दिन भगवान विष्णु पुनः जाग्रत हुनुहुन्छ र धर्मकर्मको आरम्भ हुन्छ।

धार्मिक आस्थाका साथ मनाइने हरिबोधनी एकादशीले समाजमा शुभ कर्म र आस्थाको सन्देश फैलाउने विश्वास राखिन्छ।